Hệ thống hang động là tiềm năng rất lớn để phát triển du lịch ở huyện Minh Hóa.

Nhiều người đã từng ví Minh Hóa như một Vịnh Hạ Long trên cạn bởi hệ thống núi đá vôi đồ sộ, có nhiều cảnh quan đẹp. Ở đó có những hang động với hệ thống thạch nhũ, dòng sông ngầm như hệ thống hang động Tú Làn ở xã Tân Hóa, Hóa Tiến, Quy Đạt và hệ thống hang Rục Ngầm ở xã Trung Hóa, Thượng Hóa, Hóa Phúc... Hệ thống núi đá vôi cùng với địa hình rừng núi đã tạo nên những khe suối có dòng chảy đẹp, nước trong và mát như: Thác Mơ ở xã Hóa Hợp, Thác Bụt, suối nước Mộc ở xã Yên Hóa.

Trên tuyến đường Hồ Chí Minh và đường 12A qua địa bàn huyện Minh Hóa có hàng chục di tích lịch sử cấp Quốc gia và các di tích liên quan đến cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ của dân tộc như: Đèo Đá Đẽo ở xã Thượng Hóa; ngầm Khe Rinh, hang Sân Khấu ở xã Trung Hóa; nhà bia tưởng niệm liệt sỹ TNXP C892 Thái Bình ở xã Hóa Hợp. Tại xã Hóa Tiến có cụm hang động từng là nơi đóng quân của Binh trạm 12, hang Bệnh viện, hang chứa xăng dầu, đạn dược... Xã Hóa Thanh có ngã ba Khe Ve từng là nơi đánh phá ác liệt của đế quốc Mỹ. Trên đường 12A qua xã Dân Hóa có 5 di tích lịch sử Quốc gia gồm: Nhà bia tưởng niệm các anh hùng liệt sỹ tại đồi Cha Quang, tượng đài chiến thắng Bãi Dinh, Cổng Trời, trận địa Nguyễn Viết Xuân và tượng đài chiến thắng Cha Lo.

Những ngày đầu năm 2016, đoàn làm phim của hãng Legendary Pictures đến từ kinh đô điện ảnh Hollywood đã có mặt tại Quảng Bình để thực hiện các cảnh quay quan trọng trong bộ phim bom tấn "Kong: Skull Island". Đoàn đã chọn một số địa danh tại huyện Minh Hóa gồm: Đèo Đá Đẽo nằm trên đường Hồ Chí Minh; hang Chuột nằm trong cụm hang động Tú Làn ở xã Tân Hóa; hồ Hói Róc ở thôn Yên Phú, xã Trung Hóa. Đây được xem là bối cảnh chính cho "siêu phẩm”" điện ảnh này. Kể từ khi có sự hiện diện của đoàn làm phim thì hình ảnh các địa danh này liên tục xuất hiện trên các phương tiện truyền thông trong nước và quốc tế được cư dân mạng nhanh chóng chia sẻ. Sau khi bộ phim được trình chiếu đã thu hút hàng triệu người trên thế giới quan tâm.

Ngoài ra, Minh Hóa còn có lễ hội Rằm tháng 3 truyền thống, đó là một trong hai lễ hội lớn cấp tỉnh, được tổ chức hàng năm vào ngày 15/3 âm lịch. Lễ hội là nơi gặp gỡ, giao lưu của cộng đồng người Nguồn ở Minh Hóa, các dân tộc anh em trên địa bàn và khách du lịch các nơi. Nhắc đến Minh Hóa, chúng ta không thể nhắc đến các làn điệu dân ca như: hò thuốc cá, hò hôi lên, hát sắc bùa, ca trù... truyền thống rất mượt mà, đậm chất nhân văn đã từng làm say lòng người. Kể cả ngôn ngữ tiếng Nguồn cũng đang được xem như là "đặc sản" văn hóa mà chỉ có Minh Hóa mới có. Vùng đất này còn được biết đến là nơi có nhiều đồng bào dân tộc sinh sống. Mỗi dân tộc đều có ngôn ngữ riêng, có văn hóa riêng hết sức bí ẩn, có sức lôi cuốn du khách. Ẩm thực ở Minh Hóa cũng có rất nhiều món ngon như: bồi, ốc đực, cá mát, mật ong rừng, rượu đoác, rau tớn...

Với những tiềm năng lớn như vậy, tuy nhiên, việc đầu tư và khai thác du lịch ở Minh Hóa vẫn còn rất hạn chế. Nhiều tiềm năng du lịch ở đây vẫn "ngủ yên". Đến thời điểm này, các công ty du lịch trên địa bàn tỉnh mới tổ chức được một số tour du lịch mạo hiểm khảo sát, khám phá cụm hang động Tú Làn ở xã Tân Hóa, hội Rằm tháng 3, thăm lại chiến trường xưa trên đường Hồ Chí Minh và Quốc lộ 12A. Nhưng, số lượng khách đến với Minh Hóa vẫn còn rất ít so với tiềm năng. Riêng cụm hang động Tú Làn đã được Công ty Chua Me Đất (Oxalis) đầu tư 30 tỷ đồng cho việc phát triển du lịch mạo hiểm, du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng cũng đã được quy hoạch du lịch Quảng Bình đến năm 2030...

Khách du lịch đến huyện Minh Hóa.

Để thúc đẩy du lịch Minh Hóa phát triển, thời gian qua, huyện đã đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng tại những nơi có tiềm năng du lịch; đồng thời, phục dựng lại am thờ tại Thác Bụt, tôn tạo đình làng Kim Bảng và các bia di tích trên địa bàn. Những năm gần đây, huyện rất quan tâm đến việc bảo tồn và phát huy các nét văn hóa truyền thống gắn liền với xây dựng làng, bản văn hóa làm tiền đề tốt để du lịch văn hóa - lễ hội có bước đột phá. Đây cũng là một định hướng để phát triển kinh tế của địa phương, góp phần tích cực vào việc xóa đói, giảm nghèo của huyện. Ngoài ra, huyện còn kêu gọi các doanh nghiệp, nhà đầu tư xây dựng, phát triển các loại hình dịch vụ phục vụ cho du lịch như: siêu thị, nhà hàng, khách sạn. Bên cạnh đó, địa phương luôn chú trọng phát triển các loại hình nghệ thuật mang đậm bản sắc quê hương, tôn tạo các hang động trên địa bàn.

Mới đây, Sở Du lịch cũng đã phối hợp với UBND huyện tổ chức hội nghị xúc tiến và phát triển du lịch. Tại hội nghị này, các đại biểu cũng đã tập trung thảo luận cho định hướng phát triển du lịch Minh Hóa. Ông Cao Văn Sòng, Chủ tịch UBND xã Trung Hóa cho biết: "Hiện ở xã Trung Hóa có hồ Hói Róc ở Yên Phú là nơi đã thực hiện một số cảnh quay trong phim "Kong: Skull Island". Vậy nên tôi mong các công ty du lịch mở tuyến để đón khách vào tham quan hậu trường của phim. Về phía xã, chúng tôi cũng sẽ tạo điều kiện thuận lợi nhất cho các nhà đầu tư, cải tạo cảnh quan môi trường, bảo đảm công tác anh ninh, phương tiện để chở khách tham quan quanh hồ và làng xóm". Ông Nguyễn Châu Á, Tổng Giám đốc Công ty Oxalis chia sẻ: "Công ty chúng tôi cũng đang dự kiến quy hoạch làng du lịch ở xã Tân Hóa. Trong đó sẽ tập trung cải tạo cảnh quan môi trường từ đầu đến cuối xã, đào tạo, hướng dẫn cho người dân những kiến thức cần thiết để phát triển du lịch cộng đồng kết hợp với du lịch mạo hiểm khám phá hệ thống hang động Tú Làn...”. Tại hội nghị này, đã có 2 công ty du lịch đăng ký đầu tư khai thác hồ Hói Róc ở thôn Yên Phú và trải nghiệm tại Thác Mơ ở xã Hóa Hợp.

Ông Đinh Hữu Niên, Chủ tịch UBND huyện Minh Hóa cho biết: "Trên cơ sở quy hoạch phát triển du lịch của tỉnh, UBND huyện sẽ xây dựng hoàn thiện quy hoạch phát triển du lịch trên địa bàn. Quan tâm đến việc xây dựng các dự án đầu tư kết cấu hạ tầng ở các khu, điểm du lịch trên địa bàn. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, quảng bá tiềm năng du lịch của địa phương, tạo môi trường thuận lợi để thu hút, kêu gọi các chủ đầu tư, khai thác tiềm năng du lịch của địa phương. Huyện cũng sẽ thực hiện nghiêm túc công tác quản lý các khu, điểm du lịch và các cơ sở kinh doanh du lịch trên địa bàn; đồng thời, tổ chức, quản lý, hoạt động có nề nếp các lễ hội truyền thống; xây dựng, cải tạo, nâng cấp các tuyến đường giao thông và hệ thống biển quảng cáo, biển chỉ dẫn vào các khu, điểm du lịch; kiện toàn công tác tổ chức, quan tâm đến việc đào tạo, bồi dưỡng nhằm nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ làm công tác quản lý Nhà nước trong lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch”.

Nếu du lịch được quan tâm, đầu tư đúng với tiềm năng sẽ mang lại cho huyện nghèo này rất nhiều nguồn lợi. Trước mắt sẽ tạo ra việc làm cho nhiều người lao động địa phương. Cơ cấu kinh tế của huyện cũng sẽ được thay đổi khi chuyển từ sản xuất thuần nông sang các loại hình dịch vụ. Khi du lịch phát triển sẽ làm cho các mặt hàng nông nghiệp có đầu ra, chất lượng ngày càng được nâng cao do nhu cầu của khách du lịch. Ngân sách của huyện theo đó sẽ được tăng lên, các ngành nghề liên quan càng có điều kiện để phát triển. Qua đó còn tạo động lực cho thế hệ trẻ tiếp cận, nâng cao trình độ ngoại ngữ, vị thế của huyện ngày càng được nâng lên…

Theo Đài PT-TH Quảng Bình