Nhiều ngày qua, du khách từ khắp nơi trên cả nước liên tục hành hương về hang Tám Cô thuộc xã Sơn Trach, huyện Quảng Trạch, Quảng Bình thắp hương tri ân và tưởng nhớ 8 nữ thanh niên xung phong (TNXP) và 5 chiến sỹ pháo binh đã anh dũng hy sinh trong cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc.

Tại đây, nhiều người đã ngỡ ngàng khi nhìn thấy trước hang mọc lên một cây chuối có chiều cao khoảng 8m, xanh tốt, trổ ra buồng chuối rất đẹp gồm 8 nải. Ngay trước khu di tích này có hai cây lớn ôm sát vào nhau như thể chàng trai bên cô gái. Hai cây này được gọi là “cây mối tình Trường Sơn”.

Cây chuối cao gần 8m

Anh Nguyễn Văn Hiểu - Cán bộ du lịch địa phương, cho biết: Ở hang Tám Cô này thường xuất hiện những điều rất kỳ lạ. Khoảng năm 2008, trước cửa hang cũng có cây chuối trổ một buồng 8 nải và đằng sau cây chuối, trên vách đá có một tổ chim với 8 quả trứng. Trong dịp kỷ niệm 50 năm đường Trường Sơn huyền thoại tổ chức tại hang này, bên trong nhà thờ của hang cũng xuất hiện một con tắc kè sinh ra 8 quả trứng.

Chị Nguyễn Thị Hường - du khách đến từ Hà Nội, nói: "Năm nào cũng vậy, cứ đón tết Nguyên đán xong là gia đình chúng tôi lại vào đây thắp hương cho các chị, vừa là tình cảm của chúng tôi đối với các chị, cũng là xin lộc may mắn đầu năm".

Đường 20 được khởi công xây dựng ngày 21/1/1966, thông xe ngày 31/5/1966. Đây là con đường huyết mạch phá thế độc đạo, nối đông Trường Sơn với tây Trường Sơn, xuất phát từ phà Xuân Sơn đến ngã ba Lùm Bùm, dài 125km. Trong những năm giặc Mỹ tiến hành chiến tranh phá hoại miền Bắc, chúng đã tập trung đánh phá cực kỳ khốc liệt các trọng điểm A-T-P (cua chữ A, ngầm Ta lê, đèo Pulanhic) Trạ Ang Km12, Km16,5… biến nơi đây thành tọa độ lửa, nhằm ngăn chặn sự chi viện của hậu phương với tiền tuyến.

"Cây mối tình Trường Sơn"

Hàng ngàn hàng vạn cán bộ, bộ đội, thanh niên xung phong, dân công hỏa tuyến, đồng bào các dân tộc đã lao đông quên mình, chiến đấu kiên cường, vừa đánh địch vừa xẻ núi bạt đèo, đào đắp hàng triệu khối đất đá, đảm bảo mở đường thông tuyến, chi viện sức người sức của cho các chiến trường để chiến thắng kẻ thù xâm lược.

Ngày 14/11/1972, máy bay Mỹ ném bom sập cửa hang làm các chiến sỹ TNXP mắc kẹt bên trong. Đồng đội đã nhiều ngày tìm cách tiếp cứu, di chuyển khối đất đá lấp cửa hang nhưng không thể cứu được các anh các chị. Trong trận bom này, 8 nữ TNXP và 5 chiến sỹ pháo binh đã anh dũng hy sinh.

Di tích được Bộ Văn hóa - Thông tin xếp hạng nằm trong quần thể di tích cấp quốc gia tại quyết định số 236/VH/QĐ/ ngày 12/12/1986.

Ngày 19/5/2009, nhân kỷ niệm 50 năm đường Trường Sơn huyền thoại, Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết đã trao tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân để tưởng nhớ công lao và sự hy sinh của 8 nữ TNXP và 5 chiến sỹ pháo binh.